ကိုယ္ပိုင္အေရးအသားကို ကုိယ္တိုင္တည္းျဖတ္ပံုတည္းျဖတ္နည္း

ယခုေဆာင္းပါးမွာ ကိုယ္ပိုင္အေရးအသားကို လ်င္ျမန္စြာနဲ႔ အေကာင္းဆံုးျဖစ္ေအာင္ ျပဳလုပ္တာနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ အႀကံျပဳမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ အေကာင္းဆံုးျဖစ္ေအာင္ ဘယ္လိုမြမ္းမံရမယ္၊ က်စ္လစ္ေသသပ္မႈရွိေအာင္ ဘယ္လိုခ်ဳံ႕မယ္၊ အံမ၀င္ ဂြင္မက်တဲ့စာလံုးေတြ၊ စကားစုေတြအစား စာဖတ္ပရိတ္သတ္ကို လက္ဖ်ားခါသြားေစမဲ့ စကားလံုးေတြ ျဖစ္ေအာင္ ဘယ္လိုေျပာင္းလဲပစ္မယ္ဆိုတာေတြကို ေဆြးေႏြးသြားမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

သင့္ရဲ႕အေရးအသားဟာ ကုမၸဏီရဲ႕မွတ္တမ္း (သို႔) Power Point တင္ဆက္မႈ(သို႔) e-mail (သု႔ိ) အစီရင္ခံစာ ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ ဘယ္စာအေရးအသားမ်ဳိးပဲျဖစ္ပါေစ အခုေဖၚျပမဲ့ လ်င္ျမန္စြာ တည္းျဖတ္ႏိုင္မႈ စြမ္းရည္ေတြဟာ အသံုး၀င္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ကိုယ္တိုင္ တည္းျဖတ္ႏိုင္ျခင္းစြမ္းရည္ရဲ႕ တျခား အပိုဆုေတြကေတာ့ သင့္ကိုတျခားလူေတြက နားလည္မႈလြဲတာနည္းသြားၿပီး အထက္လူႀကီးေတြနဲ႔ အဆင့္တူသူေတြက သင့္ရဲ႕အႏွစ္သာရျပည့္တဲ့ စာအေရးအသားစြမ္းရည္ကို အာရံုျပဳလာမွာ ျဖစ္ပါ တယ္။

သင့္အေနနဲ႕ ကိုယ့္ရဲ့ Annual Performance Review အတြက္ သင္၏ တစ္ႏွစ္စာ လုပ္ေဆာင္ခ်က္မ်ားကို ေရးသားေနတယ္ဆိုပါေတာ့။ ပထမမူၾကမ္းကို ေရးလို႔ၿပီးၿပီ။ ဒါေပမယ့္ မတင္မီ ၎ဟာ အမွားကင္းၿပီး ျပည့္စံုတဲ့ အေျခအေနမွာ ရွိေၾကာင္း သင့္အေနနဲ႔ ေသခ်ာခ်င္တယ္။ ဒါဆိုရင္ သင္လုပ္ရမွာကေတာ့ ေအာက္ပါအစီအစဥ္အတိုင္းပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

၁။ သင့္စာကို ပရင့္ (Print) ထုတ္ပါ။

Print ကို အၿမဲပဲထုတ္ပါ။ အၿမဲလုပ္ပါ။ အလုပ္ေတာ့ ရႈပ္တာေပါ့။ ဒါေပမဲ့ Performance Review ျဖစ္တဲ့ အတြက္ ဒီလို print ထုတ္လိုက္တဲ့အတြက္ လစာတိုးႏႈန္းမွာ ၄% (သို႔) ၅% အထိေတာင္မွ ကြာျခားႏိုင္ပါတယ္။
အေၾကာင္းျပခ်က္ကေတာ့ တျခားသူရဲ႕ အေရးအသားကို ေ၀ဖန္ဆန္းစစ္ရတာဟာ ကိုယ္ပိုင္အေရးအသားရဲ႕ အမွားအယြင္းေတြကို ျပန္လည္တိုက္ဆိုင္ စစ္ေဆးရတာထက္ပို္လြယ္ေၾကာင္းကို ဘယ္စာေရးဆရာ၊ ဘယ္စာတည္းကမဆို ေျပာျပပါလိမ့္မည္။ ဒါကလည္း အျပင္လူက ဆန္းသစ္တဲ့ ရႈေထာင့္ကေနျမင္လို႔ ျဖစ္ပါတယ္။ ကိုယ္ပိုင္အေရးအသားကို ေ၀ဖန္ဆန္းစစ္ဖို႔ဆိုရင္ ျပင္ပလူရဲ႕ ရႈေထာင့္ကေန ျမင္ႏိုင္ရန္အတြက္ ၎ကို သင္ေရးထားတဲ့ ပံုစံကေန မၾကည့္ပဲ တျခားပံုစံျဖင့္ၾကည့္ပါ။

စာရိုက္ထားတာဆိုရင္ print out လုပ္ပါ။ တစ္ေခါက္အျမန္ဖတ္ၿပီး မွင္နီနဲ႔ အားမနာတမ္း ရဲရဲနီေအာင္ ျပင္လိုက္ပါ။ ပထမမူၾကမ္းကို လက္န႔ဲေရးထားတာဆိုရင္ေတာ့ စာျပန္ရိုက္ၿပီး print ထုတ္ပါ။ ၿပီးလွ်င္ ျပန္စီစစ္ပါ။

၂။ ေခတၱအနားယူပါ။

သတ္မွတ္ထားတဲ့ေနာက္ဆံုးရက္ရွိေနတဲ့အတြက္ အနားယူရေလာက္ေအာင္ ဇိမ္ခံလို႔မရရင္ေတာ့ ေနာက္တစ္ဆင့္ ျဖစ္တဲ့ အမွတ္စဥ္ (၃) ကို ဆက္သြားပါ။ ဒါေပမဲ့ အခ်ိန္ရရင္ေတာ့ သင္နဲ႔ သင့္အေရးအသားၾကား အခ်ိန္ေပးျပီး ခပ္ခြာခြာေလး ေနေပးျခင္းျဖင့္ စိတ္ကိုလည္း အလုပ္နဲ႔ ခြာထားပါ။ နားၿပီးလို႔ အလုပ္ျပန္စရင္ မ်က္လံုးေတြက ၾကည္လင္လန္းဆန္းေနတဲ့အတြက္ ကိုးရိုးကားရား ႏိုင္တဲ့စာလံုးေတြ၊ မလိုလားအပ္တဲ့ အျဖတ္အရပ္ေတြ၊ ထင္ရွားတဲ့ အမွားေတြကို ပိုၿပီးျမင္ႏိုင္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ လမ္းသြားေလွ်ာက္လိုက္ပါ။ ေရအိမ္ကို သြားလိုက္ပါ။ လုပ္ေဖၚကိုင္ဖက္တစ္ေယာက္ေယာက္နဲ႔ စကားသြားေျပာလုိက္ပါ။ တစ္ညေလာက္ ႏွပ္ထားႏိုင္ရင္ေတာ့ အေကာင္းဆံုးပါပဲ။ ဒီေတာ့မွာ တည္းျဖတ္တဲ့အခါက်ေတာ့ မညႇာမတာ တည္းျဖတ္ႏိုင္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။

၃။ အသံထြက္ဖတ္ပါ။

အေကာင္းဆံုးေသာ စာအေရးအသားသည္ အရပ္ေျပာမဆန္ပဲနဲ႔ စကားေျပာသလို နားေထာင္ရတာ ေခ်ာေမြ႕ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ သင့္ရဲ့ အေရးအသား အထားအသိုကို နားေထာင္ေပးျခင္းသည္ အဓိပၸာယ္မျပည့္မစံုနဲ႔ မၿပီးျပတ္ေသးတဲ့ ၀ါက် တန္းလန္းေတြကို ျမင္ႏိုင္တဲ့အေကာင္းဆံုးနည္းလမ္းျဖစ္ပါတယ္။ သင့္အေရးအသားကို အသံထြက္ ဖတ္ၿပီး အဓိပၸာယ္မရွိေသာ စကားလံုး (သို႔) လွ်ာခလုတ္တိုက္မိတဲ့ အထားအသိုေတြကို ျပင္ေရးပါ။ ဒါ့အျပင္ စကားလံုးေတြရဲ႕ အတိုေကာက္ပံုစံကို အသံုးျပဳဖို႔ကို ေၾကာက္ရြံ႕တြန္႔ဆုတ္မေနပါႏွင့္။ စက္ရုပ္မဟုတ္တဲ့ ကၽြႏု္ပ္တို႔လူသားေတြ စကားေျပာတဲ့အခါ ဒီအတိုေကာက္ေတြကိုပဲ သံုးၾကတယ္မဟုတ္လား။

၄။ သင့္ကိုယ္သင္ စာဖတ္ပရိသတ္အျဖစ္ ဟန္ေဆာင္ပါ။

အခုအခါမွာ သင့္ရဲ့ အေရးအသားကို ဖတ္ၿပီးရင္း ဖတ္ၿပီးၿပီဆိုရင္ သရုပ္ေဆာင္ၿပီး တည္းျဖတ္ရမယ့္အခ်ိန္ ေရာက္ပါၿပီ။ ဒီတစ္ခါမွာေတာ့ သင့္ရဲ႕အေရးအသားကို သင့္အထက္အရာရွိအေနနဲ႔ ဖတ္ပါ။ အေရးအသားဟာ စကားလံုးေတြကို လိုတာထက္ ပိုသံုးထားၿပီး ရွည္လ်ားလြန္းလို႔ စာမ်က္ႏွာ (၂) ေရာက္တဲ့အခါမွာ ၿငီးေငြ႕သြားၿပီလား။ ဒါမွမဟုတ္ ဖတ္ရတာ အဆင္ေခ်ာ လြန္းလို႔ "အိုး...သူ႕ကိုေတာ့ လခတိုးေပးဖို႔ သင့္ၿပီ" ဆိုတဲ့အေတြးနဲ႔ပဲ က်န္ခဲ့မလား။ သင့္အတြက္ ဘယ္အပိုင္းက အထင္ရွား ဆံုးျဖစ္ပါသလဲ။ သင့္အေတြးေတြကို ခ်ေရးၿပီး မွတ္ထားပါ။ ျပင္ဆင္မႈေတြလုပ္ၿပီးတဲ့အခါ ေနာက္ဆံုးအဆင့္ကို ဆက္သြားပါ။

၅။ ရက္ရက္စက္စက္ ျဖတ္ေတာက္ပါ။

ေနာက္ဆံုးအဆင့္ကေတာ့ သင့္အေရးအသားကို တည္းျဖတ္ဖို႔ပါပဲ။ သင့္အေရးအသားထဲက စာလံုးေတြ၊ ၀ါက်ေတြနဲ႔ စာပိုဒ္ေတြကို ျမန္ျမန္ဆန္ဆန္နဲ႔ ျပင္းျပင္းထန္ထန္ ျဖတ္ေတာက္ျဖဳတ္ထုတ္ပစ္ပါ။ ဒီလိုလုပ္ျခင္းျဖင့္ သင့္အေရးအသားရဲ႕ အႏွစ္သာရက ထင္းကနဲ ေပၚလြင္လာမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

ဒါနဲ႔ပတ္သက္လို႔ အကူအညီနည္းနည္းပါးပါး လိုရင္ျဖင့္ ေအာက္မွာ အႀကံျပဳခ်က္အနည္းငယ္ကို ေဖာ္ျပလိုက္ပါတယ္။

• စာပိုဒ္ေတြကို တိုတိုထားပါ။
  စာပိုဒ္တစ္ပိုဒ္ကို ျမန္ျမန္နဲ႔ တိုတိုရွင္းရွင္း ဆိုလိုရင္းကို ေဖာ္ျပႏိုင္ဖို႔ဆိုရင္ ၀ါက် (၃)(၄)ေၾကာင္းဟာ လိုတာထက္ေတာင္ ပိုေနႏုိင္ပါတယ္။
• ၀ါက်တစ္ခုစီကို အဓိကအစိတ္အပိုင္းမ်ားအျဖစ္ ခ်ဳံ႕ပစ္ပါ။
  
  အဲဒီအစိတ္အပိုင္းေတြကေတာ့ တိက်ျပတ္သားတဲ့ subject ၊ ခိုင္မာတဲ့ verb နဲ႔ object တို႔ပဲျဖစ္ပါတယ္။
• အမွီ၀ါက်က႑ေတြကို အလြန္အကၽြံ အသံုးျပဳျခင္းမွ ေရွာင္ၾကဥ္ပါ။
  အမွီ၀ါက်က႑ (subordinate clause) တစ္ခုမွာ subject နဲ႔ verb ပါေပမဲ့ ၀ါက်အျဖစ္ တစ္ကိုယ္တည္း မရပ္တည္ႏိုင္ပါ။ သင့္မွတ္တမ္းမွာပါေကာင္းပါႏိုင္မဲ့ ေအာက္ပါ၀ါက်ကို ေလ့လာၾကည့္ၾကပါစို႔။
  "When staff fatigue was high during the fourth quarter because of lower earnings than projected, I led an initiative to improve morale"
  တည္းျဖတ္ၿပီး ရိုးရိုးစင္းစင္းေလး ျပန္ေရးၾကည့္ၾကရေအာင္ ။
  "I led an initiative to tackle staff fatigue and improve morale in the wake of disappointing fourth-quarter earnings".
  (၀င္ေငြနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ စိတ္ပ်က္စရာေကာင္းတဲ့ေလးလပတ္ ေနာက္ပိုင္းမွာ ၀န္ထမ္းေတြရဲ႕ ပင္ပန္းႏြမ္းနယ္မႈနဲ႔ စိတ္ဓာတ္ျပန္လည္ျမင့္မားလာေရး တို႔ကို ရင္ဆိုင္ေျဖရွင္းႏိုင္မယ့္ ပဏာမေျခလွမ္းကို ကၽြန္ေတာ္စခဲ့ပါတယ္။)
• ႀကိယာေထာက္ (adverb) ေတြနဲ႔ နာမ၀ိေသသန (adjectives) ေတြကို တတ္ႏိုင္သ၍ ဖယ္ရွားပါ။
  
  သင့္ရဲ့ print out စာရြက္မွာ ေတြ႕သမွ် adjective တိုင္း၊ adverb တိုင္းကို မ်ဥ္းသားပါ။ ၿပီးလွ်င္ မပါမျဖစ္တဲ့ adjective ေတြနဲ႔ adverb ေတြကို ျပန္ထည့္ပါ။ မေသခ်ာပါက ၎တို႔မပါပဲ အဓိပၸာယ္ကို ပိုေပၚလြင္ေစမယ့္ ႀကိယာ (verb) ကို ရွာပါ။
• မေသခ်ာေသာ ယူဆခ်က္ကို ေဖၚျပေသာ အေရးအသားမ်ားကို တိက်ျပတ္သားေသာ အေရးအသားျဖင့္ အားျဖည့္ပါ။
  တကၠသိုလ္ ပထမႏွစ္တုန္းက ခက္ခဲတဲ့ စာေမးပြဲေမးခြန္းလႊာတစ္ခုအတြက္ ကၽြႏု္ပ္အဆင့္ (ဘီ) ရခဲ့ပါတယ္။ စိတ္မေကာင္းစြာနဲ႔ပဲ ဆရာ့ကို သူရဲ႕ (အမွားမကင္းတဲ့) အဆင့္ေပးစံနစ္ကို ရွင္းျပဖို႔ ေတာင္းဆိုခဲ့ပါတယ္။ ကၽြႏု္ပ္ အဆင့္က်ရတဲ့ အေၾကာင္းရင္းကေတာ့ "ထင္ရသည္" (seems to be) နဲ႔ " ယူဆသည္" (it appears) ဆိုတဲ့ စကားလံုးေတြ ထပ္ခါထပ္ခါ သံုးခဲ့လို႔ျဖစ္တယ္။ ေျပာစရာရွိတဲ့အခ်က္ကို ေျပာတဲ့အါ အဲဒီအခ်က္ေနာက္က ကိုယ္က မားမားမတ္မတ္ရပ္တည္ေပးရမယ္လို႔ ဆရာကေျပာပါတယ္။ ကိုယ့္ရဲ႕အေၾကာင္းျပခ်က္ကို ကုိယ္ကိုယ္တိုင္ အျပည့္အ၀ ေထာက္ခံဖို႔ မေသခ်ာတဲ့ ပံုစံမျပရဘူးလို႔လည္း ဆရာက မွာခဲ့ပါတယ္။
  
  အဲဒီအႀကံျပဳခ်က္ကို ကၽြႏု္ပ္စိတ္ထဲမွ စြဲေနေအာင္ မွတ္မိေနသလို သင့္အေနနဲ႔လည္း ဂရုျပဳသင့္ပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ သင့္အလုပ္နဲ႔ ပတ္သက္ေနရင္ ပိုဂရုျပဳသင့္ပါတယ္။ ယံုၾကည္မႈ၊ ခိုင္မာမႈကင္းတဲ့၀ါက်ေတြနဲ႔ သင့္ရဲ႕ အဆိုျပဳခ်က္ကို အားနည္းေအာင္ မလုပ္ပါနဲ႔။ ဒါေၾကာင့္" I believe ---" (ကၽြန္ေတာ္ထင္တယ္---)။ " In my opinion ---" (ကၽြန္ေတာ္ထင္ျမင္ခ်က္အရ---) " You may disagree , but ---" (ခင္ဗ်ားအေနနဲ႔ သေဘာတူခ်င္မွ တူမယ္၊ ဒါေပမယ့္ ---) ဆိုတဲ့ အသံုးအႏႈန္းေတြ မသံုးပဲ ေရးၾကည့္ပါ။ ျခားနားခ်က္ကို ျမင္ေတြ႕ပါလိမ့္မယ္။

ကိုယ္ပိုင္အေရးအသားကို ကိုယ္တိုင္ တည္းျဖတ္ႏိုင္တဲ့ ကၽြမ္းက်င္မႈကို ရရွိဖို႔ အလြန္ခက္ခဲေပမယ့္ သင့္ရဲ႕ အလုပ္မွာ အေထာက္အပံ့ျဖစ္မယ့္ ကၽြမ္းက်င္မႈျဖစ္ပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုေတာ့ သင္ကိုယ္တိုင္ေျပာျပေနတာ မဟုတ္သည့္တိုင္ေအာင္ သင့္အေရးအသားက ခက္ခဲေပမယ့္လည္း သင္ဟာအေကာင္းဆံုး ျဖစ္ေအာင္ ႀကိဳးစားအားထုတ္ၿပီး ေဆာင္ရြက္ေနတယ္ ဆိုတာကို အေသအခ်ာေဖာ္ျပေနလို႔ပါပဲျဖစ္ပါတယ္။


Credit>>>British Council Myanmar